YURDUM HALLERİ XVII-

Bilindiği üzere 2004 yılından önce “araç muayene işlemleri” devlet tarafından ücretsiz olarak yapılmakta, devlet sadece muayene harç bedeli almakta idi. Özlleştirme rüzgârının fırtınaya döndüğü 2000’li yılların başında araç muayene işleri de özelleştirildi ve bu hizmeti vermek üzere 2004 yılında TÜVTÜRK konsorsiyum şirketi kuruldu. 

2004 yılı Aralık ayında yapılan ihale ile araç muayene istasyonlarının yapım ve 20 yıllık işletme hakkını TÜVTÜRK aldı; ödemeyi peşin yaptığı için de % 10 indirim aldı. İhalenin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle Danıştay’da açılan dava 2,5 yıl sürdü ve 2007 yılında dava sonuçlandı, bunun üzerine satış işlemi 2009 yılında gerçekleşti ve araç muayene istasyonlarının yapım ve işletme hakkı 20 yıl için TÜVTÜRK’ün oldu. 

TÜVTÜRK: Alman Tüv Süd- Doğuş Holding - Akfen’in bir ortak girişim şirketidir. (Daha sonra Akfen hissesini Avrupalı Girişim Sermayesi olan Bridge Point’e sattı ve TÜVTÜRK’ün yabancı yatırımcı oranı % 50 nin üzerine çıktı.) 

2024 yılı araç muayene ücretleri aşağıdaki gibidir:

Traktör, motosiklet ve motorlu Bisiklet  : 927,60 TL

Otomobil, Minibüs, Kamyonet, A. Taşıtı : 1.821,60 TL

Otobüs, Kamyon, Çekici ve Tanker : 2.462,40 TL

2021 yılında bir soru önergesi üzerine Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu 2021 yılında 3.120.826 muayene tekrarı olmak üzere toplam 14.396.469 araç muayenesinin yapıldığını açıklandı.

Bir milletvekilinin yaptığı hesaba göre 2021 yılında tekrarlar hariç 11.275.643 araç için TÜVTÜRK’e kalan paranın 3.949.108.521,00 TL olduğu belirlendi.

Dr. Muayene ücretlerinin neredeyse iki katı olan araç muayene ücretleri gerçekten çok yüksek; üstelik araç muayenesi zorunlu, aracınızı muayene ettirmezseniz 2024 yılı itibariyle cezası 1.507,00 TL, her cins araç için cezanın aynı olması da ayrı bir sorun. Süresinde muayene ettirmezseniz geciken her ay için % 5 gecikme faizi uygulanmakta. 

Bu ücretlere itiraz etme şansınız yok, randevu aldıktan sonra kuzu gibi sıraya girip aracınızı muayene ettirmek ve bu ücretleri ödemek zorundasınız. 

Ben de 12 Haziran 2024 tarihinde randevumu alarak kuzuların arasında sıraya girdim. 

İş, ücreti ödemeye geldi. Gişedeki görevli “egzoz emisyon ölçümü yaptıracak mısınız? ” dedi. 

“Evet” dedim.

“2.077,60 TL” dedi.

Ben de kredi kartımı uzattım.

“88 Lira kart bedeli var” dedi. 

İtiraz edecek halimiz mi var, randevu alabilmek için iki gün beklemişsin, istasyona kadar gidip sıraya girmişsin, yanında da bu kadar nakit yok. Ne yapacaksın? 

Neyse, “kes” dedim.

 

Ekdeki fişte gördüğünüz üzere ekzoz emisyon bedeli dahil 2.166,31 TL ödedim. 

Bu tutarın 88,71’TL si, fişde de görüldüğü üzere “Ödeme Hizmet Bedeli” olduğu açıkça yazılı… Dünyanın hiçbir alış-veriş işleminde bu tutarda bir kart bedeli olamaz.  

Yahu, hiçbir yetkili bunu görmüyor mu? Buna itiraz eden olmuyor mu? Bu nasıl bir şey?

Bari ben itiraz edeyim dedim ve TÜVTÜRK ‘ün müşteri hizmetlerini aradım ve durumu anlattım. Önce kem-küm etti ve “sizi CİMER’e şikâyet edeceğim” deyince “şikâyetinizi kaydedip yetkiliye ileteyim” deyip not aldı. Birkaç saat sonra TÜVTÜRK’ün yetkilisi arayarak “TÜVTÜRK olarak biz kart ücreti almıyoruz, ödeme hizmeti veren şirket alıyor” şeklinde bir açıklama yaptı.

Benim gibi şikâyet edenler olmuş ki, daha sonra internette TÜVTÜRK’ün şu açıklamasını buldum.

“ARAÇ MUAYENE AÇIKLAMASI

Araç muayene ücretleri 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 35. Maddesine göre 2004 yılında belirlenmiş olup, o tarihten beri her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan Yeniden Değerleme Oranı’nda artırılmak suretiyle düzenlenmektedir. 

Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ve TÜVTÜRK arasında 2007 yılında imzalanan imtiyaz sözleşmesi uyarınca; TÜVTÜRK tarafından verilen araç muayene hizmetlerine ilişkin ücret, nakit olarak tahsil edilmekte ve elde edilen gelirlerin yüzde 50’si doğrudan hazineye, ödenen diğer vergi ve harçlarla birlikte toplam cironun yüzde 69’u ilgili kamu idarelerine aktarılmaktadır.

Bununla birlikte vatandaşlardan gelen yoğun talepler doğrultusunda, araç muayene istasyonlarımızda nakit ödemeye alternatif olarak kredi kartıyla ödeme imkânı 2021 yılı itibarıyla hizmete sunulmuştur.

Kredi kartı veya banka kartı ile yapılan ödemeler, 6493 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat uyarınca, müşterilerimize tek seferlik ödeme hizmeti sunan bir hizmet sağlayıcı firma üzerinden gerçekleştirilmekte ve sunulan tek seferlik ödeme hizmeti karşılığında, hizmet sağlayıcı firma tarafından müşterilerimizden bir “hizmet bedeli” tahsil edilmektedir.

TÜVTÜRK olarak tarafımızca araç muayene ücret bedellerinin ödenmesinde alternatif ödeme aracı olarak sunulan banka kartı ve kredi kartı ile yapılan ödemelerde, muayene ücreti haricinde herhangi bir ek ücret alınmamaktadır.

Basında yer alan “TÜVTÜRK’ün kredi kartı ile yapılan ödemelerde komisyon aldığına” dair haberler gerçeği yansıtmamaktadır, kamuoyunun bilgilerine sunulur.”

Nasıl? 

Evet açıklama bu…

Ey TÜVTÜRK! Yahu insanları aptal yerine koyma ne olur. Ben almıyorum, bir hizmet sağlayıcı firma alıyor ne demek? Bu hizmet sağlayıcı firma kim? Bu firmayla anlaşma yapan kim? 

Tahsilatı yapan sensin, uyduruk bir fişten başka belge vermiyorsun, ödeme bedellerini açıklayıcı bir bilgi vermiyorsun. 

O zaman şu soruyu soruyorum.

Madem bir hizmet sağlayıcı firma bana hizmet verdi, benden aldığı 88,71 TL hizmet bedelinin faturası nerede? Bu hizmet bedelinin % 20 KDV’si olan 14,78 TL KDV nerede? Tahminen 12 milyon aracın hadi yarısının kredi kartıyla ödeme yaptığını düşünelim. 6.000.000 X 88,71 = 532.260.000,00 TL’nin kurumlar vergisi nerede?  88.680.000,00 TL KDV nerede? Buradan ihbar ediyorum, Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ve diğer yetkililere duyuruyorum. İhbar tazminatı da istemiyorum. 

Bak TÜVTÜRK sana bir akıl da ben vereyim. İstasyon alanları var ya, oraları bir hizmet sağlayıcı firmaya kiraya ver. O hizmet sağlayıcı firma da her gelen araçtan park ücreti alsın; sana itiraz eden olursa “ben almıyorum, park hizmeti sağlayan firma alıyor.” dersin.  

Olayı bir fıkrayla bağlayalım. 

Adam devlet dairesinde bankonun önüne varmış, evrakları masada oturan memurun önüne koymuş,

Memur bir hışımla hiç adamın yüzüne bakmadan “sıraya geç” diye adamı azarlamış.

Adam da gayri ihtiyari arkasına bakmış, kimse yok. Biraz bekledikten sonra, herhalde sıra bana gelmiştir deyip, tekrar evrakları uzatınca, memurdan yine aynı tepki.

Adam bakmış derdini anlatamıyor, memurum ensesine tokatı patlatmış.

Memur çıkışmış “ne vuruyorsun be!” deyince.

Adam da “ben ne bileyim kim vurdu, sıradaki biri vurmuştur” demiş.

TÜVTÜRK’ün açıklaması buna benziyor. Ben almıyorum, bir hizmet sağlayıcı firma alıyor diyor.

Bu arada CİMER’e de yazdım, bakalım ne cevap gelecek…

A.Uğur GÖKALP

14.06.2024