DOLAR- TÜRK LİRASI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN SOMUT ANLATIMI…
Bir doların yıl başındaki değeri
7,36 TL iken, bugün itibariyle 14,60’ı gördü… Artış % 98’dir. Bu da %50
fakirleştiğimiz, diğer bir ifadeyle varlıklarımızın % 50 azaldığı anlamına
gelir…
Konuyu basitleştirerek herkesin
anlayacağı bir dille şöyle somutlaştıralım.
Aynı niteliklere sahip iki kişi
düşünelim; birinin adı (T) olsun Birinin adı (A) olsun.
İkisi de Türkiye’de çalışıyor
olsun, 01.01.2021 yılbaşı ücretlerinin ise (T)’nin 7.360 TL, (A)’nın Ücreti de 1.000
dolar olsun… Bu demektir ki, ikisinin de alım gücü eşittir. (T) Türk Lirasını
dolara çevirirse 1.000 dolar alacaktır, (A) dolarını TL ye çevirirse 7.360 TL
alacaktır.
Bugün, yani 13 Aralık 2021 tarihi
itibariyle aynı ücretleri aldığını farz edelim.
15 Aralık itibariyle 1 dolar = 14,67
olduğuna göre,
(T) 7.360 /14,67= 501,70 dolar
karşılığı mal alabilmektedir.
(A) ise 1.000 dolar karşılığı yani
14.670 TL mal alabilmektedir.
Diğer bir ifade ile TL karşılığı
olarak;
(T) 7.360 TL karşılığı mal
alabilirken,
(A) 14.670 TL karşılığı mal
alabilmektedir.
Bu arada şunu belirtmekte fayda
var.
Değer kaybı sadece TL de değil,
tüm varlıklarda olmaktadır. Bu nedenle doları olanlar sakın sevinmesinler.
Doları olanlar sadece ellerinde ya da bilançolarında bulunan nakit
varlıklarının değerini dolar bazında korumuş olurlar. Ama diğer varlıklarının
değeri TL bazında % 50 azalmış olur. Bu şu demektir. Elindeki ticari mallarını
eski fiyattan satarsan batarsın ya da yerine koyacağın mal % 50 daha az olur; ya
da % 100 zam yaparsın bu da % 100 enflasyon demektir. Ama duran varlıklarını %
100 artıramazsan, onların değeri %50 azalmış olur, yani fakirleşirsin.
Bu nedenle doları olanlar hiç
sevinmesinler, ülke fakirleşirken nakit varlıklarını korumaları bir artı değer
değildir. Sonuç olarak enflasyonist ortam ekonomik ve sosyal dengeleri bozar.
Örnekteki (T)’ yi Türkiye, (A)’
yı ise Amerika olarak düşünün derim…
A. Uğur GÖKALP
15.12.2021
Yorumlar
Yorum Gönder